روشهای افزایش اعتماد به نفس کودکان

تمام‌کارهایی که انجام می‌دهید یا نمی‌دهید، حرف‌هایی که می‌زنید یا نمی‌زنید، احساساتی که بیان می‌کنید یا نمی‌کنید بر افزایش اعتماد به نفس در کودکان تأثیر گذار است. اگر می‌خواهید با کارها و صحبت‌های صحیح در بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان مؤثر باشید، این مقاله از سایت مشاوره باما را تا انتها بخوانید:

نقش عشق ورزی به کودکان در افزایش اعتماد به نفس

صرف‌نظر از اینکه فرزندتان را به خاطر کدام ویژگی او دوست دارید, ما می‌دانیم که شما عاشق فرزند خود هستید. اما آیا فرزند شما هم این موضوع را می‌داند؟ آیا می‌داند که شما عاشق او هستید، او را به خاطر آنچه هست باور دارید و به خودش و انتخاب‌هایش احترام می‌گذارید؟

برای بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان تا جاییکه می‌توانید به فرزندان عشق بورزید و ابراز محبت کنید حتی اگر نتوانید همیشه این کار را انجام دهید. فرزند شما باید بداند باوجود ضعف‌ها و توانائی‌هایش، عاشق او هستید و به او ایمان دارید. عشق بی قید و شرط پایه و اساس رشد کودک به‌عنوان یک فرد با اعتماد به نفس است.

مهم‌تر از همه، به خاطر داشته باشید به فرزندتان به خاطر آنچه هست احترام بگذارید.

تمرکز بر نقاط قوت کودک و مقابله با نقاط ضعف او

هیچ‌کس کامل نیست، این نکته در مورد کودکان نیز صدق می‌کند. اما برای تربیت کودک با اعتماد به نفس بالا نباید بیش‌ازحد به کاستی‌ها و نقاط ضعف او بپردازید. والدین آگاه بر تقویت نقاط مثبت فرزن خود تمرکز می‌کنند و به کودکان حس قدرت و توانمندی می‌دهند.

به عنوان مثال، چنانچه فرزند شما به خاطر عملکرد تحصیلی ضعیف یا شکست در یک مسابقه، احساس یاس و ناامیدی می‌کند، با صحبت کردن درباره دستاوردها و موفقیت‌هایش به او کمک کنید تا نیمه‌پر لیوان را نیز ببیند.

این بدان معنا نیست که از اشتباهات او چشم‌پوشی کنید. بلکه به او یاد دهید از اشتباهاتش درس بگیرد و بر موفقیت‌هایش تمرکز کند. به او یادآوری کنید که اگر بخواهد می‌تواند فردی موفق باشد.
تقویت مهارت حل مسئله برای افزایش اعتماد به نفس کودکان

این‌که والدین نسبت به فرزندان خود حس حامی و پشتیبان را داشته باشند کاملاً طبیعی است. شما هر کاری انجام می‌دهید تا کودکان دچار ناامیدی، صدمه و یا شکست نشوند. اما اگر بخواهید هر زمان که فرزندتان درگیر مشکلی جزئی است به او کمک کنید، کار درستی نیست زیرا با این کار مانع از آن می‌شوید که مهارت حل مسئله در کودک پرورش یابد. کمی کمک در همان لحظه و پس‌ازآن می‌تواند مفید باشد، اما اجازه دهید برای اصل مسئله، فرزند شما به تنهایی راه‌حلی بیابد.
تقویت مهارت تصمیم گیری برای افزایش اعتماد به نفس کودکان

تصمیم گیری مهارت بسیار مهمی در زندگی است که فرزندتان برای اینکه بتواند فرد با اعتماد به نفس باشد باید آن را بیاموزد. تقویت مهارت تصمیم گیری در کودکان باعث توانمندی آنها می‌شود زیرا به آن‌ها توانایی انتخاب می‌دهد. اما به خاطر داشته باشید کودکان پختگی و درایت بزرگسالان را ندارند و همین باعث می‌شود که نتوانند خودشان به تنهائی تصمیم بگیرند.

به‌منظور تقویت مهارت تصمیم گیری در کودکان در ابتدا دو گزینه به او پیشنهاد دهید و از کودک بخواهید بهترین راه حل را انتخاب کند. برای مثال می‌توانید به دختر شش ساله خود اجازه دهید تا زمانی که پوشش مناسبی داشته باشد, خودش لباس مدرسه را انتخاب کند. اما این مسئله را برای او روشن کنید که درباره رفتن یا نرفتن به مدرسه نمی‌تواند تصمیم گیری کند.

با دادن حق انتخاب درباره مسائلی چون نوع پوشش، بلندی یا کوتاهی موها به فرزندان؛ درواقع به آن‌ها می‌آموزید در قبال تصمیماتی که می‌گیرند مسئولیت دارند.
مهارت های خاص فرزندان را تشویق و حمایت کنید

کودکان علائق به خصوصی دارند؛ برخی به رقص و ساز و برخی نیز ذاتاً هنرمند هستند. این شما هستید که باید علایق و استعداد کودکان خود را کشف کنید و کودک را در پرورش این استعدادها تشویق کنید. اگر کودکان از نقاشی لذت می‌برند آن‌ها را به کلاس هنری بفرستید یا اگر به ورزش علاقه دارند آن‌ها را تشویق کنید عضو تیم بسکتبال یا بیس‌بال مدرسه شوند.

رشد و توسعه استعداد گامی عالی برای افزایش اعتماد به نفس در کودکان است.
مسئولیت انجام برخی کارها را به کودکان بسپارید

یکی از راه‌های مؤثر برای بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان این است کارهای کوچکی که فکر می‌کنید کودکان از عهده انجام آن برمی‌آیند را به آن‌ها محول کنید. این حقیقت که بتوانید خودتان به تنهایی کاری را با موفقیت انجام دهید می‌تواند مهیج باشد. هنگامی‌که وظیفه‌ای را بدون هیچ تنشی انجام می‌دهید، درواقع ذهن شما برای انجام وظیفه دیگر آماده می‌شود. پس به کودکان کار ساده‌ای بدهید تا در خانه آن را انجام دهد و زمانی که به‌خوبی آن را انجام داد، کودک را تشویق کنید.
در مواقع لزوم کودکان را تشویق کنید

تنبیه کودکان در مواقعی که خطایی از آن‌ها سر می‌زند کار آسانی است و ما هیچ‌وقت این کار را فراموش نمی‌کنیم. اما زمانی کودک کار صحیحی انجام می‌دهد همیشه آن‌ها را تحسین نمی‌کنیم. منظور این نیست که برای هر کار کوچکی کودک را تشویق کنید. اما اگر می‌بینید کودک برای به دستیابی به هدفی سخت تلاش می‌کند و یا کاری را برای مدت‌زمان خاصی درست انجام می‌دهد حتماً به تشویق کودک بپردازید.

حتی گفتن جمله ساده ” کارت خوب بود” می‌تواند قدم بزرگی برای ایجاد اعتماد به نفس در کودک خردسال شما باشد.
آموزش گفت‌وگوی درونی مثبت در کودکان

گفت‌وگوی درونی نوعی مکالمه با خودمان است. در حقیقت این مهم‌ترین مکالمه‌ای است که می‌توانیم در یک روز داشته باشیم. گفت‌وگوهایی که در هر دقیقه با خود داریم تأثیر بسزایی بر افزایش اعتماد به نفس ما خواهد داشت. بنابراین، اگر کودک باور کند قادر به انجام کاری است و این را هرروز با خود تکرار کند، فرصت‌ها به‌گونه‌ای برایش رقم می‌خورد که در تمام‌کارها موفق می‌شود.

کودکان می‌توانند با تکرار جملات مثبت خود را هدایت کرده و برای موفقیت آماده شوند.
برای افزایش اعتماد به نفس در کودکان اهداف واقع‌بینانه تعیین کنید

چگونه می‌توان به‌راحتی کاهش اعتماد به نفس کودکان را رقم زد؟ پاسخ این است: وظایفی به کودکان محول کنیم که از عهده انجام آن برنمی‌آیند یا اهدافی برایشان در نظر بگیریم که نتوانند به آن دست یابند.

اما اگر می‌خواهید فرزندان زندگی موفق و سالم همراه با اعتماد به نفس بالایی داشته باشند، اهدافی برایشان در نظر بگیرید که متناسب با سن و سال کودک دست‌یافتنی باشد. به‌عنوان‌مثال، اینکه بخواهید فرزند شما پیانو یاد بگیرد یک هدف است، اما اگر انتظار داشته باشید کودک ظرف مدت یک ماه در این کار مهارت پیدا کند کاری غیر ممکن است. هدف معقول و دست‌یافتنی در این رابطه می‌تواند این باشد که با تمرین منظم هفتگی، ظرف مدت چند ماه نت‌ها را بیاموزد و بتواند آهنگ ساده‌ای نیز بنوازد.

اما اگر بعد از یک ماه تمرین، از او بخواهید در رقابت‌های پیانو پیروز شود، در حقیقت با کاهش اعتماد به نفس کودک ، شکست و ناامیدی را برایش رقم می‌زنید.
به آن‌ها یاد دهید مستقل و با شهامت باشند

یک کودک با اعتماد به نفس بالا از انجام کارهای جدید هراسی ندارد. این کار می‌تواند امتحان کردن طعم یک بستنی جدید، رفتن به پارک بازی از مسیر جدید، یا معاشرت با افراد جدید در کلاس هنری یا در باشگاه باشد. درعین‌حال، به آنان بیاموزید که ریسک آن را نیز بپذیرند.

فرزند شما شاید از طعم جدید بستنی خوشش نیاید، یا علاقه‌ای به صحبت با اشخاص ناآشنا نداشته باشد، اما حداقل برای انجام کارهای جدید سعی خود را کرده است.

علاوه بر این، با اجازه دادن به فرزندان برای شرکت در گردش‌های کلاسی، تورهای علمی و یا اردوهای تفریحی درواقع به آن‌ها کمک می‌کنید تا تمایلات استقلال‌طلبانه خود را گسترش دهند و بیاموزند چگونه بدون کمک والدین مسائل زندگی خود را مدیریت کنند.
به کودکان اجازه دهید شکست را در آغوش بگیرند

هر چه تلاش کنید و هر کاری که انجام دهید، بازهم نمی‌توانید بردوباخت‌های فرزندتان را کنترل کنید. مانند هر شخص دیگری، کودک نیز طعم شکست، ناامیدی و صدمه را تجربه می‌کند و حتی گاهی مورد سرزنش نیز قرار می‌گیرد. این موضوع هیچ ایرادی ندارد. فقط کافی است مواقعی که به خاطر عملکردشان مأیوس و ناامید هستند با بیان جملاتی مثل” ناراحت نباش” یا ” فراموشش کن” به آن‌ها احساس امید و اعتماد به نفس بدهید.

به فرزندان یاد دهید انعطاف‌پذیر باشد و بردوباخت را به یک اندازه بپذیرند. به او بگوئید شکست همیشه هم بد نیست و اینکه اگر اراده کند, می‌تواند با سعی و تلاش، بار دیگر برنده شود. می‌تواند از اشتباهات فعلی تجربه کسب کند و در آینده موفق شود. می‌توانید به آن‌ها یاد دهید که شکست خوردن امری طبیعی است و همیشه می‌توان بعد از هر شکست راهی برای موفقیت پیدا کرد.
برای کودکان الگوی رفتاری مثبت باشید

آیا شما در مورد خودتان اعتماد به نفس دارید؟ آِیا به توانائی‌هایتان شک دارید؟ اگر پاسخ مثبت است، چگونه می‌توانید به تقویت اعتماد به نفس کودکان بپردازید؟

کودکان مطابق آنچه انجام می‌دهید عمل می‌کنند نه مطابق گفته‌های شما. مسائل مربوط به تزلزل شخصیتی و اعتماد به نفس پایین خودتان را حل کنید و الگوی رفتاری مثبتی برای فرزند خود باشید.

کودکان را به بیان احساسات و عواطف تشویق کنید

یک کودک با اعتماد به نفس قادر است عواطف و احساسات خود را به‌آرامی بیان کند و از رفتار پرخاشگری یا بیش‌ازحد احساسی در بیان خواسته‌های خود استفاده نمی‌کند. اعتماد به نفس بالا درواقع توانائی بیان احساسات به شیوه‌ای صحیح است و به معنای دانستن زمان صحیح آرام ماندن است.

فرزندان را تشویق کنید از طریق گفت‌وگو یا نوشتن، احساسات خود را بیان کنند. هم‌چنین به کودکان بیاموزید چگونه در موقعیت‌های دشوار آرامش خود را حفظ کنند. بگذارید بدانند اگر احساساتشان را بیش‌ازحد سرکوب کنند، به‌محض مواجه با کوچک‌ترین مشکلی از کوره در می‌روند و این اصلاً خوب نیست.

راه‌های ساده و آسانی برای تشویق کودکان وجود دارد. هیچ راهی مؤثرتر از آموزش کودکان از طریق بازی نیست. در ادامه به فعالیت‌هایی می‌پردازیم که باعث افزایش اعتماد به نفس در کودکان می‌شود.
اقداماتی برای بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان

فعالیت و بازی از راه‌های سرگرم‌کننده برای تقویت اعتماد به نفس در کودکان به شمار می‌آید. در اینجا، به پنج فعالیت ساده، اما مؤثر برای افزایش اعتماد به نفس در کودکان می‌پردازیم:
موفقیت‌های اخیر

بر مبنای اصل تمرکز بر نکات مثبت، این فعالیت باعث می‌شود تمام موفقیت‌های سال گذشته در ذهن فرزندتان مرور شود. این کار می‌تواند یک فعالیت بسیار عالی برای نوجوانان در آستانه سال نو باشد.

آنچه نیاز دارید

یک خودکار و یک کاغذ

نحوه انجام کار:

به هر کودک یک کاغذ، خودکار و یا مداد بدهید.
از آن‌ها بخواهید ظرف مدت یک دقیقه، فهرستی از تمام موفقیت‌هایشان – چه بزرگ و چه کوچک- تهیه کنند.
پس از اتمام کار، آن را با صدای بلند و با افتخار بخوانید.
اگر این کار را به‌صورت گروهی انجام می‌دهید، از آن‌ها بخواهید کاغذ نوشته‌شان را تا بزنند و نامشان را نیز روی آن بنویسند.
کاغذهای تاشده را درون یک کاسه قرار دهید و از هر کودک بخواهید یک برگه را بردارد.
هرکدام موفقیت‌های دیگری را با صدای بلند بخواند و دیگران نیز او را تشویق کنند.

جعبه جادوئی

این یک راه خلاقانه برای بالا بردن اعتماد به نفس در کودکان است.

آنچه نیاز دارید:

یک جعبه مقوائی
یک آینه

نحوه انجام کار:

درون جعبه جادوئی یک آینه قرار دهید، به‌گونه‌ای که هر فردی داخل جعبه را نگاه کند تصویر خودش را ببیند.
جعبه را وسط قرار دهید و از کودکان بپرسید، ” فکر می‌کنید مهم‌ترین انسان روی زمین چه کسی است؟”
کمی صبر کنید، و به آن‌ها بگوئید جعبه جادوئی به شما کمک می‌کند مهم‌ترین انسان روی زمین را پیدا کنید.
از کودک بپرسید، فکر می‌کند چه کسی را در جعبه ببیند، و به او اجازه دهید زیرچشمی نگاهی به آن بیندازد.

سپس از کودکان بپرسید بعدازاینکه درون جعبه را دیدند چه احساسی به آن‌ها دست داد. سپس دراین‌باره توضیح دهید که هر یک از ما با تمام ویژگی‌های خاصی که داریم انسان منحصربه‌فردی هستیم و گفتگو را با بحث پیرامون جنبه‌های منحصربه‌فرد هر شخص ادامه دهید.
مدیریت بهتر امور ( برنامه‌ریزی )

هدف از این فعالیت این است که کودک بتواند بر اهدافش تمرکز کرده و امور را به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی کند که به‌راحتی تکالیف مدرسه را انجام دهد.

وسایل موردنیاز:

یک برگ کاغذ
مداد
خط کش

نحوه انجام کار:

بازه زمانی اهدافتان را مشخص کنید- روزانه، هفتگی، یا ماهانه
یک جدول با چهارستون آماده کنید، هر ستون را به یک عنوان اختصاص دهید؛ موضوع، تکلیف/ وظیفه، موعد مقرر، و زمان انجام.
کاغذ را بر روی یخچال یا دیوار اتاق‌خواب کودک نصب کنید.
هر بار که زمان انجام یک وظیفه فرامی‌رسد و آخرین‌مهلت انجام آن نیز هست برگه را پر کنید.
بعد از انجام تکلیف مجدداً آن را بررسی کنید.

این کار باعث می‌شود کودک مسیر پیشرفت را دنبال کند. هر بار کودک یکی از کارهای تعیین‌شده را در زمان مقرر و یا پیش از آن انجام داد، یک ستاره یا یک لبخند به‌عنوان پاداش به او بدهید. این روش، کار را هیجان‌انگیزتر خواهید کرد.
تقویت مهارت اقدام به عمل در زمان مناسب

زمانی که درباره چیزی اطمینان نداشته باشید، ناخودآگاه تمایل دارید انجام آن را به تعویق بیندازید. هرچه بیشتر آن را به تعویق بیندازید، بیشتر درباره انجام آن کار دچار شک و تردید می‌شوید.

آنچه نیاز دارید:

یک برگ کاغذ
مداد
خط کش

نحوه انجام کار:

این فعالیت می‌تواند باهدف ایجاد تغییر در اهداف، عملکرد و حتی تغییر رفتار کودک انجام شود.
یک جدول دو ستونه آماده کنید. یک ستون برای تغییرات موردنظر و ستون دیگر برای مراحل تغییر موردنیاز.
از کودک بخواهید چیزهایی که دوست دارد تغییر دهد و اقدامات لازم برای انجام چنین تغییری را روی کاغذ بنویسد. سپس تا جای ممکن او را در انجام این مراحل یاری کنید.

ساختن نام های مختلف یا حروف ثابت

این یک بازی جالب برای تشویق کودک به توصیف مثبتی از خود است. این بازی را می‌توان با دو یا بیش از دو نفر انجام داد.

آنچه نیاز دارید:

مکان و زمانی برای بازی

نحوه انجام کار:

یک نفر می‌گوید ” شروع”، و دیگری شروع به خواندن الفبا در ذهن خود می‌کند؛ به‌محض شنیدن ایست، به هر حرفی که رسیده باشد باید خواندن الفبا را متوقف کند.
سپس با آخرین حرف، می‌بایست واژه‌های مثبت زیادی درباره خودش بگوید.

این یک بازی ساده است که کودکان را تشویق می‌کند به تمام ویژگی‌های مثبت خود فکر کند و اعتماد به نفس خود را بالا ببرد.
از موسیقی استفاده کنید

رقصیدن کار جالبی است. اما برخی کودکان از آن خجالت می‌کشند و برخی نیز فکر می‌کنند نمی‌توانند به‌خوبی برقصند. بنابراین، این فعالیت چنین تفکری را به چالش می‌کشد.

آنچه نیاز دارید

موسیقی شاد و کودکانه
یک فضای مناسب و امن برای رقصیدن

نحوه انجام کار

پخش موسیقی
از کودکان بخواهید به محل تعیین‌شده برای رقص بیایند و فقط بدنشان را با آهنگ تکان دهند.
مهم نیست چگونه این کار را انجام دهند و یا حتی مسخره به نظر بیایند, حتی اگر فقط می‌خواهند بالا و پائین بپرند اجازه این کار را به آن‌ها بدهید.

به خاطر داشته باشید هدف این است کودک را به جنب‌وجوش وادارید. حتی برای چند دقیقه کوتاه و باوجود ترس او از رقصیدن، از تلاش او برای انجام این کار قدردانی کنید.
خلاق باشید

یکی دیگر از راه‌های بالا بردن اعتماد به نفس کودکان تشویق و ترغیب آن‌ها به انجام کاری جدید و خلاقانه است. ما برای این کار داستان‌گوئی را انتخاب کردیم.

آنچه نیاز دارید:

مکانی برای بازی

نحوه انجام کار:

به‌صورت گروهی بنشینید و مضمونی را انتخاب کنید، انتخاب موضوع را به کودک بسپارید.
او را تشویق کنید اگر می‌تواند قصه را آغاز کند. در غیر این صورت شما شروع به قصه گفتن کنید و از او بخواهید ادامه داستان را خودش بگوید.
او را تشویق کنید خلاق باشد، از تخیلاتش استفاده کند و داستان را به هر شکلی که دوست دارد سر هم کند. بگذارید بداند الزامی نیست داستانی واقعی بگوید، چراکه این قصه اوست و هرکسی را که بخواهد می‌تواند وارد این قصه کند.

مهم نیست قصه چیست، از سعی و تلاش او برای این کار قدردانی کنید. این فعالیت باعث می‌شود شما نیز با طرز فکر کودک آشنا شوید.

علاوه بر این، شما می‌توانید با انجام بازی‌هایی که به ایفای نقش نیاز دارد، انجام فعالیت‌های زمان‌بندی‌شده و بازی‌های گروهی کودکان را تشویق کنید هر آنچه دوست دارند را با اعتماد به نفس بالا انجام دهد. به گفته شخصی، فرزند شما یک‌شبه با اعتماد به نفس نمی‌شوند. این یک فرآیند تدریجی است که برای رسیدن به نتیجه مطلوب صبر و حمایت شمارا می‌طلبد.

منبع:‌ مشاوره با ما